Sosyal

Sayfalar

KÜRK MANTOLU MADONNA

“Bir insanın diğer bir insanı, hemen hemen hiçbir şey yapmadan, bu kadar mesut etmesi nasıl mümkün oluyordu?”
Bu soruyu soran Sabahattin Ali’yi cevaplamışım not düşerek: Sadece kelimelerle beni mutlu etmeyi nasıl sağlayabiliyorsan, öyle... Belki duymuştur cevabımı, bazı kitaplar iletkendir çünkü. Ve fazlasıyla değerlidir de.
Kürk Mantolu Madonna Türk edebiyat tarihinde iki milyondan fazla okuyucuya ulaşmış bir klasik. Okuyan herkesin içinde de oldukça derinlere ulaşmayı başarmış, adını kalbe kazımış kitaplardan. Herkesin hayalindeki Maria Puder; karakter olarak uyuşsa da hal ve tavrında, hareketlerinde, saçını atışında, gülüşünde hep bambaşka şekilde vücut bulmuştur. Raif Efendi’nin sessiz ve kabullenmiş hali, içi kıpır kıpır olan gençliği, sanmıyorum ki iki kişinin gözünde bile aynı halde canlansın... Kitapların içinden fırlayıp hayatımıza sokuluveren insanların kendi hayal dünyamıza göre şekillenmesi, zaten okumanın en cilveli ve tılsımlı kısmı. Hal böyle olunca bu ahenkteki, tek ama çok olan hayali kahramanlarımızın görsel uyarlamalarının da üzerimizde sevimsiz bir tatminsizlik yaratması gayet olağan geliyor bana.
Eğer bu görsel uyarlama beyaz perde içinse bu sevimsiz tatminsizliği kırmak biraz daha kolay oluyor, dönemin ya da karakterin ruhunu yansıtırken bolca yardımcı öge kullanılıyor çünkü: Gerçek ortam, müzik, o ortak ruhu yakalayana dek çekimi tekrar etme özgürlüğü, kurgu ve montaj...
Ama ya tiyatro?
Engin Alkan’ın uyarlayıp yönettiği, Tuba Ünsal’ın yapımcılığını ve Maria Puder karakterini üstlendiği, Menderes Samancılar ve Alper Saldıran’ın Raif Efendi’yi canlandırdığı Kürk Mantolu Madonna, 12 Ekim 2017’de prömiyerini yaptı. Sahnede klasik bir dekordan ziyade çağdaş ve teknolojik bir dekor tercih edilmiş, tüm oyun boyunca hikâyeye uygun olan fotoğraflar illüstrasyon şeklinde perdeye yansıtılarak gerçekçilik sağlanmaya çalışılmış. Ve bence bu, oyuna oldukça da başarılı bir destek sağlamış. Çağdaş ressamlarımızdan Ahmet Güneştekin bu oyun için Maria Puder’in Kürk Mantolu Madonna otoportresini yeniden resmetmiş. Oyunun müziklerini ise Sezen Aksu üstlenmiş. Böylece sahnede sanatın çeşitli güzellikleri de ortaya konmuş. Kitap, iç sesin diyaloglardan çok daha fazla olduğu bir eser olduğundan, iç ses oyunculara dış ses olarak uyarlanmış. Bu yüzden Sabahattin Ali’nin altını iç çekerek çizdiğimiz tüm cümleleri, seyirciyle oyuncu arasında tatlı bir köprü oluşturmuş.
Böyle derinlikli ve tiyatroya uyarlaması zor olan bir eser, sahneye taşınma cesareti gösterilebildiyse ve bunun için sevgi ve saygıyla emek verildiyse, Sabahattin Ali’yi seven, Kürk Mantolu Madonna’yı okuyup kalbine kazıyan herkesin de bu duyguya eşlik etmesi ve kendi kafasındaki kahramanlarıyla sahnedeki kahramanların uyumunun gözlemini yapması gerekir diye düşünüyorum.
Ben her anlamda tatmin oldum mu bu uyarlamadan? Hayır. 
Ama iyi ki izledim mi? Evet.
Oyunun sonunda seyirciye Sezen Aksu “Veda” ediyor: Herkes yabancı, sancı sancı!
Ve işte bu yüzden:
“Her şeyi, her şeyi, bilhassa ruhumu(zu) hiç bulunmayacak yerlere saklamalı...”
Sahneye, edebiyata, tiyatroya, sanata...

4 yorum

  1. Çok güzel yazmışsınız, elinize sağlık. Fakat biraz da olsa neden sevip/sevmediğiniz kısmını biraz daha ayrıntılı anlatsaydınız. Ben izledim ve sizin gibi birinin bakış açısını net olacak bir şekilde merak ettim doğrusu. Tekrardan elinize, yüreğinize sağlık :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Teşekkür ederim, aslında sevip sevmeme durumum olmadı. Kafamda yarattığım karakterlerden farklıydı izlediğim karakterler ancak yine de böyle bir uyarlamayı izlediğim için çok keyif aldım :)

      Sil
  2. merhaba, ben Marcel Proust'u çok merak ediyorum ve okumak istiyorum fakat bağzı kitapları okumadan önce okunması gereken başka kitaplar vardır ya.. demek istediğim başlamadan önce yeterli hissetmeden okumak istemiyorum. fikriniz nedir? hemen başlamalı mıyım?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Şimdi bu konuyla ilgili yazı ekledim, bakabilirsiniz. Çok sevgiler...

      Sil

2017 @ fufuokur / TÜM HAKLARI SAKLIDIR. SİTEDE BULUNAN İÇERİĞİN KOPYALANMASI, İZİNSİZ YAYINI VE PAYLAŞIMI YASAKTIR. / Tasarım: K.S